Kennis - Het online marketing blog van Tribal

Online marketing is een vak apart en een wereld die snel verandert. Wij laten ons dagelijks inspireren door de nieuwste ontwikkelingen, tips & tools en allerlei nuttige toepassingen. Hieronder lees je welke kennis wij in huis hebben.

Handige usability tooltjes

Door: Emmy Faes

Geschatte leestijd: 5 minuten

Om de gebruiksvriendelijkheid van je website te meten kun je natuurlijk een uitgebreide usability test (laten) uitvoeren. Maar er bestaan ook diverse tooltjes die je hierbij kunnen helpen.
In deze post zal ik enkele gratis tooltjes noemen die ik zelf graag gebruik.


Clicky (www.getclicky.com)

Clicky maakt het mogelijk om de activiteiten van je bezoeker te monitoren. Van iedere bezoeker worden details bijgehouden, zoals het land van herkomst, de gebruikte browser, de schermresolutie en vanaf welke site of zoekmachine de bezoeker kwam. Ook zie je een lijst van alle pagina’s die deze bezoeker achtereenvolgens bekeken heeft.
Het is mogelijk om bezoekers een naam te geven en hen met behulp van hun IP-adres te volgen. Je ziet daardoor ook of het terugkerende bezoekers zijn en hoe vaak zij langskomen.

Het verslavende aspect van deze tool is, dat je bezoekers ook real-time kunt volgen. Je ziet een bezoeker binnenkomen en de lijst met bezochte pagina’s wordt direct ge-update als deze op een link klikt.

Het nadeel is, dat je niet kunt zien hoe lang iemand op een bepaalde pagina is gebleven voordat hij doorklikte naar de volgende pagina. Ook kun je in het real-time overzicht niet één bezoeker eruit pikken die je live gaat volgen – de bekeken pagina’s van andere bezoekers die zich op dat moment op de site bevinden, worden er tussendoor getoond. Omdat iedere bezoeker afzonderlijk bijgehouden wordt, is deze tool vooral geschikt voor websites die niet zo heel veel bezoek krijgen. Het is namelijk niet te doen om de gegevens van alle individuele bezoekers door te gaan spitten.

Je kunt gedurende 21 dagen een gratis account krijgen waarin alle features beschikbaar zijn. Daarna wordt je account omgezet. Je kunt een gratis account (met beperkte features) behouden wanneer je dagelijkse hoeveelheid pageviews minder dan 1.000 bedraagt. Zijn het er meer, dan moet je overstappen naar een betaalde versie van de service.


ClickTale (www.clicktale.net)

Met ClickTale kun je filmpjes opnemen van je website zoals die getoond wordt in de browser (en bijbehorende venstergrootte) van de bezoeker. Je ziet hoe hun muiscursor over je pagina’s beweegt, of en hoe er gescrolld wordt, waar er met welke muisknop geklikt wordt, enzovoorts. Ook zie je wat er in bepaalde velden (zoals de zoekfunctie of een formulier) ingetypt wordt – en dus of er sprake is van spelfouten of een verkeerde invoer! Het is mogelijk om de bezoeker te volgen terwijl hij verschillende pagina’s achter elkaar opvraagt.

Ook gegevens zoals land van herkomst, gebruikte browser(versie) en platform, bron van het bezoek en de gebruikte zoekterm worden geregistreerd per filmpje. De filmpjes zijn te downloaden naar je eigen computer.

Het nadeel is, dat de filmpjes steekproefsgewijs worden opgenomen. Je hebt er dus geen invloed op van welke pagina’s er filmpjes worden gemaakt. Van populaire pagina’s zullen dus veel meer filmpjes zijn dan van weinig bekeken pagina’s.

Je kunt wekelijks maximaal 100 gratis opnames maken. Wil je meer, dan kun je een betaald account nemen. 100 Opnames betekent overigens 100 opgenomen pagina’s, niet 100 filmpjes. Als een filmpje uit gemiddeld 5 bekeken pagina’s bestaat, kun je dus zo’n 20 filmpjes per week laten opnemen.


CrazyEgg (www.crazyegg.com)

CrazyEgg monitort de acties van je bezoekers op een door jou vooraf geselecteerde pagina. In tegenstelling tot de vorige twee tooltjes bekijk je niet de acties van individuele bezoekers, maar de acties op individuele pagina’s. Je kunt aangeven hoe lang een test mag duren (in termen van een tijdsperiode of een bepaald aantal bezoekers).

Rapportage vindt plaats in verschillende vormen:

  • Overlay / list: per pagina-element (bijvoorbeeld een link of plaatje) wordt aangegeven hoe vaak erop geklikt is en welke pagina de betreffende bezoekers daarvoor bezocht hadden
  • Heatmap: met behulp van gekleurde regio’s wordt aangegeven op welke delen van de pagina het meeste geklikt is
  • Confetti: middels gekleurde bolletjes op de pagina kun je de exacte plek van iedere uitgevoerde klik zien. Via de kleurcodering kun je achterhalen wat de bron van deze bezoekers was, welke zoektermen ze gebruikten, welk OS, schermresolutie of browser ze gebruikten en hoe lang het duurde voordat de klik plaatsvond

Binnen een gratis account kun je maximaal 4 testen opslaan. Wil je meer, dan kun je je oude testen deleten, of overstappen naar een betaalde versie. Bovendien kun je met een gratis account maximaal 5.000 bezoeken per maand meten.


Google Analytics (www.google.com/analytics)

Het welbekende statistiekenpakket van Google, waarmee je uiteenlopende gegevens van je bezoekers en hun kliks op je pagina’s kunt meten. Het is een uitgebreid pakket en voor iedereen volledig gratis beschikbaar.

Google Analytics bevat veel opties die andere gratis pakketten niet of minder uitgebreid hebben, zoals conversiemeting en e-commerce meting. Je kunt zogenaamde trechters instellen, zodat je precies kunt zien hoeveel mensen afhaken tijdens bijvoorbeeld het bestelproces, op welk moment ze dit doen en waar ze vervolgens heen gaan. En de site overlay functie geeft per pagina weer op welke elementen er hoe vaak geklikt is.

Van de andere kant heeft het pakket ook zijn beperkingen. Uitgebreide kruisverwijzingen en filters zijn niet mogelijk. Je kunt gebruikmaken van de standaard combinaties die in het pakket zijn ingebouwd, maar kunt geen analyses op maat instellen.


Google Website Optimizer (www.google.com/websiteoptimizer)

De Google Website Optimizer is een zeer handige tool om varianten van een bepaalde pagina te testen en zo te achterhalen welke variant tot de meeste conversies leidt. Net als Google Analytics is hij geheel gratis voor iedereen.

Je bedenkt zelf de verschillende paginavarianten (bijvoorbeeld door veranderingen aan te brengen in de lay-out, plaatjes of teksten) en de Google Website Optimizer zorgt ervoor dat deze varianten afwisselend getoond worden aan je bezoekers. Bezoeker A krijg bijvoorbeeld pagina 1 te zien, bezoeker B ziet pagina 2. Wanneer er statistisch gezien genoeg bezoeken en conversies plaats hebben gevonden om een goede conclusie te kunnen trekken, wordt de uitslag van de test getoond.

Met deze tool wordt het opzetten en uitvoeren van testen zeer gemakkelijk gemaakt. Het nadeel is, dat de tool je niet helpt bij het maken van de varianten. Je moet zelf een idee hebben welke elementen van de pagina invloed zouden kunnen hebben op het aantal conversies, en hoe je deze zou kunnen aanpassen om het aantal conversies te verbeteren.


Meer beperkingen van de tools

Het grote nadeel van dit soort tooltjes is, dat ze je alleen laten zien WAT de muisbewegingen en/of muiskliks van je bezoekers waren en WAAR ze heen zijn gegaan vanaf een bepaalde pagina. Of WELKE pagina tot de meeste conversies leidde. Ze laten echter niet zien WAAROM dit het geval was.

Muisbewegingen zeggen lang niet altijd iets over de intenties van de bezoeker. Het is een misverstand dat de ogen van de bezoeker altijd gericht zijn op de plek waar de cursor zich bevindt. Soms volgt men met de cursor de tekst die men op dat moment leest, maar vaker laten bezoekers de muis een tijdje werkloos stilliggen terwijl hun ogen een geheel ander onderdeel van de pagina bekijken.

Daarnaast zul je bij het gebruik van de tooltjes vaak dingen zien die je niet begrijpt. Waarom klikt die bezoeker bijvoorbeeld een paar keer heen en weer tussen dezelfde pagina’s?
Ook kun je niet vragen wat het doel van de bezoeker was en of hij gevonden heeft wat hij zocht. Dat iemand op een bepaalde link heeft geklikt, wil niet zeggen dat hij heeft gevonden waar hij naar op zoek was. Haakte hij na een bepaalde pagina af omdat hij tevreden was met de informatie daarop, of omdat hij toen besloot het op te geven? Voerde de bezoeker enkele seconden geen activiteit uit omdat hij druk bezig was de tekst op de pagina te lezen, of was hij gewoon even koffie halen?

De genoemde tooltjes zijn dus zeker geen vervanging voor een usability test met proefpersonen. Ze kunnen je duidelijk maken welke pagina’s en pagina-onderdelen populair zijn en kunnen je soms op het spoor zetten van problemen. Maar om je bezoekers, hun intenties en hun problemen echt te kunnen begrijpen is het aan te raden om gewoon naast hen te gaan zitten en vragen te stellen wanneer zij van je website gebruikmaken.

Discussie- 1 reactie

Eduard Blacquière

15 augustus 2008, 15:16

Prima overzicht van de beschikbare gratis tools. Belangrijk is inderdaad dat je noemt dat het geen vervanging is, maar het kan wel als indicatie worden gebruikt.

Reageer hier op

Blijf op de hoogte van handige kennis en het laatste nieuws van je favoriete online marketing bureau:

INSCHRIJVEN VOOR ONZE NIEUWSBRIEF